ธรรมะเพื่อประชาชน พร้อมภาพประกอบ คติธรรม ข้อคิดสอนใจ

ดูก่อนท่านผู้เห็นภัยในวัฏสงสาร ท่านทั้งหลายอย่ากลัวต่อบุญเลย เพราะคำว่าบุญนี้เป็นชื่อของความสุข ดูก่อนท่านผู้เห็นภัยในวัฏสงสาร เราย่อมรู้ชัดผลแห่งบุญอันน่าปรารถนา น่าใคร่ น่าพอใจ ที่เราเสวยแล้วตลอดกาลนาน

ชาดก : ธรรมะเพื่อประชาชน Dhamma for peopleรวมนิทานอีสปพร้อมภาพประกอบ  ข้อคิดสอนใจ

ธรรมะเพื่อประชาชน : คุณแห่งศีล ๒


ธรรมะเพื่อประชาชน : คุณแห่งศีล ๒

Dhamma for people
ธรรมะเพื่อประชาชน

TD0904_01.jpg

ความสำคัญของศีล ๑ คุณแห่งศีล ๒

                ชีวิตที่ผ่านไปในแต่ละวันของแต่ละคน ต้องประสบด้วยความสับสนวุ่นวาย อีกทั้งปัญหาและอุปสรรคต่างๆ รุมเร้ามากบ้างน้อยบ้าง เราจึงจำเป็นจะต้องใช้ความอดทน รู้จักรักษาใจให้แช่มชื่นเบิกบานให้ได้ตลอดเวลา ไม่ว่าจะมีอะไรมากระทบก็อย่าให้กระเทือนให้เข้าไปถึงใจ ยังคงรักษาใจให้หยุดนิ่งที่ศูนย์กลางกายให้ได้ ให้ฝึกเป็นผู้ที่ไม่หวั่นไหวต่อทุกสิ่งทุกอย่าง เพราะสิ่งนี้เป็นรากฐานของการสร้างบารมี และเป็นวิธีการดำเนินชีวิตอย่างมีความสุข ใจเราก็จะร่มเย็นเป็นสุขได้ก็ต่อเมื่อเรานำใจกลับมาสู่ที่ตั้งดั่งเดิมคือศูนย์กลางกายฐานที่ ๗ ซึ่งเป็นต้นแหล่งแห่งความสุขและความสำเร็จทั้งมวล หากใจเราเคลื่อนห่างออกจากศูนย์กลางกาย ไปมากเท่าไหร่ ความทุกข์ก็จะเข้ามาคลอบงำใจเราได้มากเท่านั้น  เหมือนคลื่นแสงที่ยิ่งเดินทางไกลออกไปจากต้นแหล่งกำเนิดเท่าไหร่ความมืดก็จะมีมากขึ้นเท่านั้น ดังนั้นเราต้องหมั่นฝึกฝนอบรมใจ นำใจของเรากลับมาหยุดมานิ่งที่ศูนย์กลางกายฐานที่ ๗ อย่างสม่ำเสมอทุกๆ วันและไม่นานเราก็จะพบกับความสว่างภายใน ได้เข้าถึงดวงธรรมและเข้าถึงพระธรรมกายภายในตัวกันนะจ๊ะ



                มีธรรมภาษิตที่ปรากฏใน ขุททกนิกาย คาถาธรรมบท ความว่า
               
 "สุขํ ยาว ชรา สีลํ             
                 สุขา สทฺธา ปติฏฺฐิตา 
                 สุโข ปญฺญาย ปฏิลาโภ   
                 ปาปานํ อกรณํ สุขํ 

              ศีลก่อให้เกิดสุขตราบเท่าชรา    ศรัทธาที่ตั้งมั่นแล้วก่อให้เกิดสุข

              การได้ปัญญาก่อให้เกิดสุข       การไม่ทำบาปทั้งหลายก่อให้เกิดสุข”

                                       


                ศีลเป็นประดุจฐานที่ตั้งอันมั่นคง ศีลให้ความปลอดภัยยิ่งกว่าหลักประกันใดๆ ทั้งสิ้น อีกทั้งกาย วาจา ที่ได้รับการอบรมให้อยู่ในกรอบของศีลอย่างดีแล้ว จะก่อให้เกิดพลังใจที่ตั้งมั่นผ่องใสเป็นปกติ อีกทั้งยังทำให้เกิดสมาธิได้โดยง่าย และเป็นที่รองรับธรรมะอันละเอียดลุ่มลึกภายใน อันจะนำพาชีวิตให้พบแต่สิ่งที่ดีงาม เอื้ออำนวยให้เกิดความสดวกสบายในการสร้างบารมีที่ดียิ่งๆ ขึ้นไป

 

 

               ผู้ที่รักษาศีลจึงเป็นผู้ที่มีความสุขในทุกช่วงของชีวิต ตราบกระทั่งแก่ชราจะได้รับความเคารพนับถืออย่างบริสุทธิ์ใจ จากบุคคลทั้งหลาย เป็นผู้มีความสุขทั้งกายและใจ เป็นความสุขอันกว้างใหญ่ ให้ความสงบร่มเย็นแก่ลูกหลานคนรอบข้าง และสังคมอย่างแท้จริง เพราะศีลเป็นที่ตั้งแห่งความดีงาม เป็นสะพานสู่สวรรค์และพระนิพพาน ดังนั้นจากนี้ไปเราจะมาศึกษาเรื่องของศีลอย่างละเอียดกันนะจ๊ะ

 


                คำว่า “ศีล” มาจากรากศัพท์หลายคำ ซึ่งแต่ละความหมายล้วนเป็นเครื่องบ่งบอกถึงความเจริญ ผู้มีศีลคือผู้ที่เลิศที่สุดเจริญที่สุด เช่น ศีล มาจากคำว่า สิระ แปลว่า ศีรษะหรือยอด ผู้ที่ได้ชื่อว่าเป็นยอดคนหรือเจริญที่สุดนั้น ไม่ใช่อยู่ที่การมีทรัพย์สินอำนาจ หรือความรู้ความสามารถเหนือกว่าผู้อื่น หากแต่อยู่ที่ความบริสุทธิ์แห่งศีล ซึ่งเป็นที่ยอมรับยกย่องของบัณฑิตว่า ผู้มีศีลได้ชื่อว่าประเสริฐที่สุดกว่าบรรดาผู้ไม่มีศีล แม้จะมีรูปสวยรวยทรัพย์มีคนนับหน้าถือตา มีสติปัญญาในการแสวงหาทรัพย์ก็ตาม แต่ถ้าไร้ศีลเสียแล้ว ผู้ที่หล่อ รวย สวย ฉลาดเหล่านั้น คือคนที่อันตรายที่สุด เพราะสามารถนำความหายนะมาสู่ตนเอง ประเทศชาติและคนทั้งโลกได้ ผู้มีศีลแม้จะอยู่ในเพศภาวะใด ผู้รู้ท่านกลับยกย่องว่าเป็นยอดคน

 


                ศีลอีกนัยหนึ่ง มาจากคำว่า สีละ แปลว่า ปกติ เพราะปกติของคนย่อมรักชีวิตของตน และเห็นคุณค่าชีวิตของคนอื่น เมื่อมีความรู้สึกเช่นนี้จึงยินดีในการรักษาศีล เพราะไม่ปรารถนาจะเบียดเบียนซึ่งกันและกัน ไม่ลักขโมยของกัน ยินดีในคู่ครองของตนเอง ไม่โกหกมดเท็จกล่าวแต่ถ้อยคำที่เป็นจริง อีกทั้งปกติของมนุษย์จะต้องมีสติสัมปชัญญะ ไม่ดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ของมึนเมาหรือเสพยาเสพติด รวมไปถึงไม่หมกมุ่นอยู่กับอบายมุข การรักษาศีลเป็นการนำไปสู่ความเป็นคนที่เป็นปกติสมบูรณ์ ฉะนั้นใครอยากเป็นคนที่สมบูรณ์ หรือรู้ตัวว่าตัวเองยังพร่องในเรื่องศีลอยู่ ก็ต้องทำตนเองให้สมบูรณ์สมกับที่ได้เกิดมาเป็นมนุษย์นะจ๊ะ

 


                ศีล มาจากคำว่า สีตละ แปลว่า เย็น เพราะผู้ที่รักษาศีลจะมีความเย็นกาย เย็นใจดุจดังบุคคลผู้อาบน้ำชำระล้างร่างกายหมดจดดี แล้วนั่งพักอยู่ใต้ร่มไม้ใหญ่ ความสงบเยือกเย็นนี้ แม้ผู้ที่อยู่ใกล้ก็จะรู้สึกสบายใจปลอดภัย เย็นใจตามไปด้วย ต้นไม้ใหญ่ให้เงาร่มรื่นสามารถให้ความร่มเย็นกับนกที่มาอาศัยฉันใด คนผู้มีศีลก็สามารถให้ความสุขกายสบายใจกับผู้ที่เข้ามาสนทนาด้วยฉันนั้น

 

                  ศีล มาจากคำว่า สิวะ แปลว่า ปลอดโปร่ง โล่ง เบา สบาย เพราะผู้ที่รักษาศีลได้ครบถ้วนบริบูรณ์ จะมีความสะอาดบริสุทธิ์ ไม่ว่าจะนึกถึงการกระทำของตัวเองในเรื่องใด ก็ไม่มีสิ่งใดเป็นโทษ ไม่มีสิ่งใดทำให้เดือดร้อนกังวลใจ จึงมีชีวิตที่ปลอดโปร่งโล่งใจ สบายใจ และปลอดจากเวรภัยทั้งหลาย ผู้ที่มีศีลจะหมั่นสำรวจตรวจตราดูตัวเองทั้งทางกาย วาจาไม่ให้ไปกระทบกระทั่งใคร ไม่ทำให้ใครเดือดร้อน เมื่อนึกถึงคราใดก็จะแช่มชื่น เย็นใจเบาใจ เมื่อเดินทางใกล้ไกลก็ปลอดภัยในที่ทุกสถาน แม้อยู่คนเดียวซึ่งแวดล้อมไปด้วยภยันตราย ก็ไม่สะทกสะท้าน เพราะความมั่นใจในศีลที่ได้รักษามาดีแล้ว

 

                เหมือนดังเรื่องในอดีต พระโพธิสัตว์เจ้าของเรา ได้เกิดในสกุลพราหมณ์ ครั้นเติบโตเป็นหนุ่ม  เมื่อเรียนศิลปวิทยาทุกอย่างจบแล้ว ได้รับแต่งตั้งให้เป็นปุโรหิต ผู้คอยถวายอรรถและธรรมแก่พระราชา พระโพธิสัตว์ก็ได้รักษาศีลเป็นปกติ ฝ่ายพระราชาก็ทรงเคารพพระโพธิสัตว์ เพราะทรงเห็นว่าเป็นผู้มีศีล ก่อนนอนพระโพธิสัตว์จะสำรวจตรวจตราดูศีลของตัวเองทุกวัน ทำให้หลับเป็นสุขตื่นเป็นสุข ที่เห็นศีลของตัวเองบริสุทธิ์ไม่ด่างพร้อย โดยเฉพาะการทำหน้าที่เป็นปุโรหิตนั้น ต้องมีกาย วาจา ใจบริสุทธิ์ จะแนะนำธรรมะที่ถูกที่ควรแก่พระราชา รวมไปถึงหล่าอำมาตย์ ข้าราชบริพารภายในราชมณเฑียร

 


                   วันหนึ่ง พระโพธิสัตว์คิดว่า “พระราชาทรงเคารพเรา เพราะเห็นว่าเราเป็นผู้มีศีลหรือเป็นผู้ทรงจำสุตะหนอ”  จึงแสร้งหยิบเงินของเจ้าหน้าที่เหรัญญิกไป วันแรกเจ้าหน้าที่ก็ไม่ได้ว่าอะไรเพราะเห็นว่าเป็นปุโรหิต วันต่อมาปุโรหิตก็หยิบเงินไปอีก เมื่อครบ ๓ วัน เจ้าหน้าที่เหรัญญิกจึงบอกให้ลูกน้องช่วยกันจับปุโรหิต ไปให้พระราชาทรงลงโทษในข้อหาเป็นขโมย

 


                พระราชาทรงพิโรธมากที่ปุโรหิตเป็นผู้มีปัญญา แต่เป็นผู้ทุศีล ถึงขนาดเกือบรับสั่งให้มหาดเล็กนำตัวไปตัดศีรษะ เพราะถือว่าเป็นเยี่ยงอย่างที่ไม่ดี แต่ปุโรหิตได้กราบทูลความจริงในเจตนานั้นให้ฟัง ทำให้พระราชาต้องขออภัยที่ด่วนตัดสินใจเร็วเกินไป ปุโรหิตครั้นทราบแล้วว่าศีลเป็นใหญ่กว่าสุตะ จึงประกาศท่ามกลางมหาสมาคมว่า

 


                 “ข้าพระองค์เคยสงสัยว่า ระหว่างศีลกับสุตะ สิ่งไหนประเสริฐกว่ากัน ศีลนี่แหละประเสริฐกว่า ข้าพระองค์ไม่มีความสงสัยแล้ว ชาติและวรรณะเป็นของเปล่า ศีลเท่านั้นประเสริฐที่สุด บุคคลผู้ทุศีลย่อมไม่ได้ประโยชน์เพราะสุตะ กษัตริย์และแพศย์ผู้ไม่ตั้งอยู่ในธรรม ไม่อาศัยธรรม หากละโลกนี้ไปแล้วย่อมเข้าถึงทุคติ  กษัตริย์ พราหมณ์ แพศย์ ศูทร คนจัณฑาลและคนเทหยากเยื่อ เมื่อประพฤติธรรมแล้วย่อมเป็นผู้เสมอกัน วิชาไตรเพท ชาติ พวกพ้องก็ไม่สามารถจะให้ความสุขในภพหน้าได้ ส่วนศีลที่รักษาบริสุทธิ์ดีแล้ว ย่อมนำความสุขในภพหน้ามาให้ได้”

 


                        เมื่อพระโพธิสัตว์กล่าวคุณแห่งศีลแล้ว ก็ขออนุญาตทูลลาพระราชา ออกบวชเป็นฤๅษี บำเพ็ญตบะอยู่ในป่าหิมพานต์ ท่านสามารถทำอภิญญาและสมาบัติให้บังเกิดขึ้นได้ ครั้นละโลกแล้วก็ได้ไปบังเกิดในพรหมโลก

 

 

                 เห็นไหมจ๊ะ ว่าศีลเป็นคุณธรรมที่ทำให้เข้าถึงความเป็นยอดคน ใครมีศีลชื่อว่าเป็นผู้สมบูรณ์ที่สุด น่าเคารพมากที่สุด ศีลจะทำบุคคลนั้นให้มีความสุข จนกระทั่งแก่เฒ่า ครั้นละโลกไปแล้วก็ยังตามส่งผลให้มีความสุขในปรโลกอีกด้วย เรื่องของศีลจึงเป็นเรื่องใหญ่ใกล้ตัวที่เราควรศึกษาทำความเข้าใจ ขณะเดียวกันก็ให้นำไปประพฤติปฏิบัติ จะได้เป็นผู้มีศีลธรรม น่าเคารพยกย่องสรรเสริญกันนะจ๊ะ

 


 ยอมรับนโยบายข้อมูลส่วนบุคคล