นิพพานะปัจจะโย โหตุ
การอธิษฐานจิตมีความสำคัญมาก เป็นหนึ่งในบารมี ๑๐ ทัศเปรียบเสมือนเป็นหางเสือเรือที่จะนำพาชีวิตในสังสารวัฏของเราให้ดำเนินไปอย่างถูกทิศทาง ไม่พลัดหลงหรือออกนอกเส้นทางแห่งการสร้างบารมี และช่วยขจัดกิเลสอาสวะเพื่อที่จะเข้านิพพานได้ในที่สุด
ดังจะเห็นได้จากเรื่องของนางสิริมา ในชาติก่อนหน้านั้นที่เป็นโสเภณีโลโซ เช้าวันหนึ่งเธอมีโอกาสถวายภัตตาหารแด่พระปัจเจกพุทธเจ้ากับเพื่อนโสเภณีด้วยกัน และได้ตั้งจิตอธิษฐาน ถึงแม้กรรมบีบคั้นให้อธิษฐานในสิ่งที่ไม่ประกอบไปด้วยปัญญา แต่ยังโชคดีที่อธิษฐานจิตกำกับว่าขอให้ได้บรรลุธรรมที่พระคุณเจ้าได้บรรลุแล้ว ให้ได้เห็นธรรมที่พระคุณเจ้าได้เห็นแล้ว เพราะคำอธิษฐานนี้เองทำให้ต่อมาแม้มาเป็นนางสิริมาหญิงงามเมือง แต่บุญก็ประคับประคองให้มาเจอกัลยาณมิตร ได้มีโอกาสพบพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ได้ฟังธรรม ได้ถวายทาน และได้บรรลุธรรมในที่สุด
บางคนเมื่อทําทานแล้วอธิษฐานขอให้รวยอย่างเดียว การอธิษฐานเพียงเท่านี้ยังถือว่าไม่รอบคอบ เพราะเมื่อบุญส่งผลให้รวยจริง แต่อาจพลัดไปเกิดนอกบุญเขต (เกิดในความเชื่ออื่นที่ไม่ใช่พระพุทธศาสนา) ซึ่งอันตรายมากเพราะหากไม่มีโอกาสฟังธรรม จะไม่มีวันเข้าใจว่า อะไรคือบุญ-บาป ไม่มีเนื้อนาบุญให้ได้ทำทาน แม้รวยก็ “รวยฟรี” เพราะไม่ได้ใช้ทรัพย์สั่งสมบุญสร้างบารมี
การใช้ทรัพย์นี้ยากพอๆ กับการหาทรัพย์ หมายความว่า การที่เราคิดว่า การหาทรัพย์เป็นสิ่งที่ยากแล้ว การใช้ทรัพย์อย่างเฉลียวฉลาดเพื่อให้เกิดประโยชน์ในปัจจุบัน ประโยชน์ในอนาคต และประโยชน์อย่างยิ่งนั้นยากพอๆ กับการหาทรัพย์ทีเดียว
การที่ไม่ได้อธิษฐานล้อมคอกเป็นกรอบไว้ให้ดีหลังจากที่ได้ทำทานแล้ว แม้บุญส่งผลให้ได้เป็นมหาเศรษฐี ก็จะเป็นมหาเศรษฐีที่ยังไม่ปลอดภัยในสังสารวัฏ เพราะอาจจะพลาดพลั้งไปประกอบอาชีพที่เป็นมิจฉาอาชีวะได้ทรัพย์มาก็ใช้ทรัพย์ไม่ถูกวัตถุประสงค์ของการมีทรัพย์ และถ้ายิ่งใช้ทรัพย์ไม่เป็น คือนำไปใช้กระทำผิดศีลผิดธรรม ก็จะทำให้เกิดวิบากกรรมตามมาเรียกว่ามีทรัพย์แล้วอันตราย นอกจากทรัพย์จะพินาศ เมื่อตายแล้วยังต้องไปตกในอบายภูมิอย่างน่าเสียดาย แต่ถ้ารู้จักอธิษฐานจิตอย่างถูกหลักวิชชาจะให้ผลในทางตรงกันข้าม
ดังนั้น เวลาทำบุญทุกครั้งให้อธิษฐานจิตตั้งผังออกแบบชีวิตให้ดีเหมือนอดีตชาติของนางอุตตราเพื่อนโสเภณีที่ถูกปลุกให้มาถวายภัตตาหารพระปัจเจกพุทธเจ้าด้วยกัน นางอธิษฐานจิตว่า “ด้วยบุญนี้ ขอให้ชาติต่อไปไม่ต้องมาทำงานเป็นโสเภณี ขอให้ได้เกิดในตระกูลเศรษฐี เป็นผู้ที่มีทรัพย์สมบัติ ร่ำรวย มีดวงปัญญาคิดได้ และขอให้มีดวงตาเห็นธรรมเช่นเดียวกับพระคุณเจ้าด้วยเทอญ” ด้วยบุญที่ทำและคำอธิษฐานนี้เองจึงทำให้ต่อมาได้มาเกิดเป็นนางอุตตราในครอบครัวมหาเศรษฐีที่เป็นสัมมาทิฐิ ได้สร้างบุญบารมี และบรรลุธรรมตั้งแต่เยาว์วัย
เพราะฉะนั้น ทำบุญทุกครั้งต้องอธิษฐานจิตล้อมคอกเอาไว้ให้ดี ทั้งนี้เพื่อความปลอดภัยของชีวิตในสังสารวัฏ และคำอธิษฐานจิตว่า“นิพพานะปัจจะโย โหตุ” หรือแปลเป็นภาษาไทยว่า “ขอให้บุญนี้เป็นปัจจัยให้ได้บรรลุมรรคผลนิพพานเทอญ” เป็นสิ่งที่จำเป็นอย่างยิ่ง เพราะเป็นเป้าหมายหลักของการเกิดมาเป็นมนุษย์ จะเป็นกรอบ เป็นลู่ชีวิตให้เราดำเนินชีวิตอย่างถูกต้อง มุ่งตรงต่อหนทางพระนิพพานได้ในที่สุด
